Kledingvoorschriften

De eerste vraag die iedereen stelde na mijn mededeling dat ik in Qatar ging wonen: moet je dan een burka dragen? Voor al diegenen en andere nieuwsgierigen volgt hier een uiteenzetting van de kledingvoorschriften in Qatar. Er zijn twee compleet verschillende soorten vrouwenkleding in deze regio: die van Qatari, en die van expats. Buitenshuis kleden Qatari vrouwen zich volgens Islamitisch gebruik, het gehele lichaam bedekt. De traditionele zwarte jurk (abayya) wordt vaak aangevuld met een hoofddoek en evenueel gezichtssluier. Qataris zijn trots op hun kleding. Traditionele kledij wordt niet alleen tevoorschijn gehaald voor speciale gelegenheden, maar ook in het dagelikse leven met trots gedragen.

Wat zegt de Koran?

De Koran, het heilige boek van de Islam dat wordt beschouwd als het letterlijke woord van Allah, vertelt Moslims – man en vrouw – zich ingetogen te kleden. Letterlijk staat er: Tell the faithful women to lower their gaze and guard their private parts and not display their beauty except what is apparent of it, and to extend their scarf to cover their bosom (Koran, 24:31, English translation). Voor de man wordt dit geïnterpreteerd als het bedekken van het gebied tussen de navel en de knieen. Voor de vrouw wordt dit in het algemeen gezien als het bedekken van het gehele lichaam met uitzondering van het gezicht, de handen en de voeten wanneer zij in gezelschap is van mannen waar zij niet mee getrouwd of verwant is.

Er wordt niets gezegd over wat voor kleding dit moet zijn. Traditionele kledij is vaak een aanpassing aan klimaat, cultuur en mode. De meeste meisjes die in een maatschappij leven die enige vorm van hijab verplicht starten ermee in de puberteit, maar de gezichtssluier wordt vaak pas toegevoegd tijdens de latere tienerjaren of na het huwelijk als de echtgenoot erop aandringt. Vrouwen die in landen wonen met relatief vrije Islamitische kledingvoorschriften, kunnen hun eigen interpretatie volgen, die vaak conservatiever wordt naarmate men ouder wordt. Zodra een vrouw ervoor kiest haar hoofd te gaan bedekken is dit meestal voor de rest van haar leven.

Er is echter veel debat binnen de Islamitische gemeenschap over of dit ver genoeg gaat. Hierdoor is er onderscheid gekomen tussen de hijab (letterlijk bedekken in Arabisch) en de niqab (volledige sluier).Veel Moslimvrouwen dragen een hijab, een doek die hun haar en nek bedekt. Met een niqab is men volledig bedekt, inclusief handschoenen en een sluier voor het gezicht die slechts een kier voor de ogen vrijlaat of deze bedekt met transparant materiaal. Deze vorm van kleden is zeldzamer, hoewel het recentelijk is toegnomen.

Kledingstijlen

Het word hijab is Arabisch voor sluier en wordt gebruikt om de hoofddoek die door Moslim vrouwen wordt gedragen te beschrijven. Veel Moslimvrouwen zien de hijab niet als symbool van onderdrukking maar van bevrijding, om zichzelf te kunnen zijn in een wereld die vrouwen objectiveert.  Anderen zeggen dat hijab enkel de illusie van bescherming van de vrouw verschaft en mannen vrijspreekt van hun verantwoordelijkheid voor zelfbeheersing. De meest gedragen hoofddoek in het westen is een vierkante doek die hoofd en nek bedekt maar het gezicht vrij laat.


De niqaab is een sluier voor het gezicht die het gebied rond de ogen vrij laat. Het kan echter gedragen worden met een aparte oogsluier. De niqaab wordt gedragen met een bijpassende hoofddoek. De burka is de meest verhullende van alle Islamitische sluiers. Het bedekt het gehele gezicht en lichaam, met enkel een stuk gaas om door te kijken.

De al-amira is een tweedelige sluier. Het bestaat uit een strak kapje, meestal van katoen of polyester, en een bijbehorende hoofddoek. Dit heb ik in Qatar nog niet zoveel gezien.

De shayla is een lange, rechthoekige hoofddoek die populair is in de Golf-regio. Het wordt rond het hoofd gewonden.

De khimar is een lange, cape-achtige sluier die tot op de middel hangt. Het bedekt het haar, nek en schouders volledig, maar laat het gezicht vrij. De chador, veel buitenhuis gedragen door Iranese vrouwen, is een mantel voor over het gehele lichaam. Hij wordt vaak gedragen met een kleinere hoofddoek eronder.

Maar ondertussen...

Al deze kleding wordt met name buitenshuis, over de normale kleren heen gedragen. Onder de zwarte gewaden zit de mooiste designerkleding: skinny jeans, naaldhakken waar ik niet eens op kan lopen en in hun hand een Louis Vuitton-tasje. Ook hebben ze supersensuele make-up op, en hebben hun abaya's vaak gouden of andere bling bling decoraties erop die het geheel al snel een paar honderd euro doen kosten. Af en toe waait er een stukje van hun abaya omhoog en dan zie je Westerse kleding eronder. De winkels in de grote malls hebben ook gewoon 'blote' Westerse kleding hangen, in winkels als H&M, Vero Moda en Mango. De lingeriewinkels zijn nog wat pikanter dan in Nederland zelfs! In Villaggio wordt nu een vleugel gebouwd met alleen maar dure designerwinkels: Chanel, Ralph Lauren, Cartier, Versace. Er zijn hier dan wel een paar rijke voetbalvrouwen, maar de meeste omzet zal toch bij Qatari vrouwen vandaan gaan komen...

En ik dan?

Expats kunnen dus ook dragen wat ze willen, zolang ze respect tonen voor de Islamitische cultuur. Voor vrouwen betekent dit je knieen en schouders bedekken als je je in het openbaar begeeft. Korte rokjes en broeken worden niet gewaardeerd en kunnen zelfs de indruk wekken dat je prostituee bent. In privé-sfeer kan je dragen wat je wilt, net zoals dat geldt voor de locale vrouwen. Dus ik heb mijn garderobe niet compleet hoeven vervangen, en het is zelf wel prettig om wat langere kleren aan te hebben want de aandacht is hier inderdaad wat meer dan in Nederland en de mannen zijn lang niet zo lekker!